Het blokdrukken van behang

Handgedrukt behang, ook bekend als "papier peint à la planche", is een traditionele methode om behang te maken. Het is een ambachtelijk proces waarbij patronen met de hand op papier worden gedrukt met behulp van zelf gegraveerde stempels ("planches"). Elke kleur in het ontwerp vereist een apart blok en een aparte drukgang. Veelal zijn de patronen reproducties van klassieke of oude patronen. Die reproducties tekenen we zelf. Dit resulteert in behang met een unieke, ambachtelijke uitstraling, vaak met subtiele variaties die niet te vinden zijn bij machinaal gedrukt behang.

Voorbereidingen
Voordat een druksessie van start kan gaan, zijn er verschillende cruciale voorbereidingen nodig. Eerst wordt de verf gemaakt. De verf wordt gemaakt op basis van huidenlijm, krijt en pigmenten. Tijdens het maken van de verf worden pigmenten toegevoegd tot de perfecte kleur. Deze klassieke verf moet tijdens het hele proces op een temperatuur van 30 tot 50 graden worden gehouden. Met deze verf wordt de achtergrond van het behang perfect en streeploos geschilderd. Tenslotte kan er een patroon worden gedrukt op het behang. Daarvoor zijn er op voorhand houten stempels gemaakt. Elke kleur vereist een aparte stempel en een nauwgezette drukgang (of register) om het uiteindelijke ontwerp laag voor laag op het papier te creëren.

Kennis en vaardigheden
Het succesvol uitoefenen van deze praktijk vereist een brede kennis van materialen en technieken zoals patronen herkennen en tekenen, verf maken, papier kiezen, pigmenten, hout snijden en tenslotte ook drukken. Daarnaast is een gevoel voor precisie en geduld essentieel om de verschillende drukgangen perfect op elkaar af te stemmen en een kwalitatief hoogwaardig eindresultaat te garanderen.

De kennis en vaardigheden voor deze praktijk werden door ons atelier verworven door middel van uitgebreid opzoekingswerk en talloze experimenten. Omdat de specifieke kennis van handgedrukt behang in België niet langer direct beschikbaar was, vergde het een aanzienlijke inspanning om het ambacht als het ware opnieuw uit te vinden.

De overdracht van deze herwonnen kennis gebeurt voornamelijk door het geven van demonstraties tijdens opendeurdagen. Op deze manier wordt het ambacht van handgedrukt behang opnieuw onder de aandacht gebracht van een breder publiek, met als doel de bekendheid en waardering voor deze traditionele techniek te vergroten.

Traditionele methoden en moderne technieken
Hoewel we ernaar streven om zoveel mogelijk oude recepturen voor verf te gebruiken, hanteren we een moderne benadering door het vermijden van toxische pigmenten. Daarnaast maken we deels gebruik van digitale technieken zoals lasercutting en CNC-frezen bij het snijden van de stempels of blokken. Deze combinatie van respect voor traditionele methoden en de integratie van moderne hulpmiddelen stelt ons in staat om dit ambacht in de hedendaagse context te beoefenen.

Uitdagingen
Een van de grootste uitdagingen bij het beoefenen van dit ambacht is het gebrek aan leermeesters. Het vergde veel tijd, toewijding en doorzettingsvermogen om door middel van eigen onderzoek en experimenten de finesses van het handgedrukt behang te ontdekken en te beheersen. Dit maakt de verworven kennis en ervaring des te waardevoller en onderstreept het belang van het behoud en de overdracht van dit unieke ambachtelijke erfgoed.$

_{© Atelier V.V}