Sint-Hu­ber­tus­pro­ces­sie Elewijt

Tijdens het Pinksterweekend is Elewijt (deelgemeente van Zemst) in feeststemming: er is de kermis, de jaarlijkse actie ‘Een stoel voor jou’ en ‘Den Elewijtse Halve’ (een loopwedstrijd). Hét hoogtepunt van de festiviteiten is de Sint-Hubertusprocessie op Pinkstermaandagochtend.
Zo’n 350 deelnemers stappen dan door de versierde straten van Elewijt en beelden de verschillende levensfases van Sint-Hubertus uit: de jager Hubertus, de bekeerling Hubertus, de prediker Hubertus en de heilige Sint-Hubertus.

Hubertus leidde een adellijk leven tot zijn bekering. Hij werd geestelijke en verkondigde het geloof in de Ardennen en in Brabant en werd in 698 bisschop van Luik tot aan zijn dood in 727. Als bisschop was hij heel erg begaan met zijn medemensen, zo bezocht hij nooit een dorp zonder brood mee te nemen voor de hongerigen (vandaar de traditie van het Hubertusbrood en de Sint-Hubertuskoeken). Al in 744 werd hij heilig verklaard.
Hij wordt vereerd als de patroon van de jagers. Omdat hij eens een man van hondsdolheid genas werd hij ook de beschermer tegen hondsdolheid of razernij en epilepsie.
Met de ‘Sleutel van Hubertus’ brandde men letterlijk de hondsdolheid weg, zowel bij dier als bij mens.

De processie begint met een naambord, gevolgd door landsknechttrommels, vendelzwaaiers en dansgroep van Volkskunstgroep Reuzegom, Jachthoorngezellen van Meerdaelwoud, Rozenkransgroep (-de 15 Mysteries) gedragen door bewoners van Ons Tehuis Brabant (tehuis voor volwassenen met een verstandelijke beperking), beeld van Onze-Lieve-Vrouw en communicanten, Bedevaarders Zemst-Laar, Elewijts Bachkoor, St.-Sebastiaansgilde, Vendelzwaaiers Pirrewit, jagers met boog, Hubertus als jager te paard, schildknapen met mondvoorraad, hondenschool met honden aan de leiband, bekering Sint-Hubertus, groep jagers en boswachters met honden aan de leiband, Hubertus te midden van gelovigen, Hubertus en diakens, geestelijken, kussens met brandijzers, koster en dame, reliekschrijn Sint-Hubertus, volk op bedevaart, Broederschap Sint-Hubertus Tervuren, beeld van Sint-Hubertus, parochiale vaandels, Peter Paul Rubens en gezin, Kon. Harmonie St.-Hubertus Elewijt, kinderen met mandje groen, kruis en misdienaars, suisse, Heilig Sacrament, fakkeldragers, zangers en volk.
De processie wordt voorafgegaan door 2 kinderen die de programmafolder aan de toeschouwers uitdelen. Elke fase in het leven van Sint-Hubertus wordt aangekondigd door een titelschild gedragen door één of meerdere jongere(n).
Langs het parcours staan traditiegetrouw drie rustaltaren opgesteld. Bij elk rustaltaar wordt een korte serenade gegeven door de jachthoornblazers (Parforcehoorn) en wordt de zegen met het Heilig Sacrament sfeervol begeleid door de harmonie.
De huizen langs het parcours worden op vele plaatsen versierd met vlaggen.

De processie start met een korte misviering om 9u. Om 9u30 worden de dieren gewijd (honden en paarden die in de processie meelopen maar ook andere zijn welkom) en om 10u gaat de processie uit voor een tocht van zo’n twee kilometer. Rond 12u is ze terug aan de kerk. Mensen én honden (aan de leiband) zijn dan welkom voor de slotviering in de kerk, die tegen dan overvol zit. Op het einde van de viering krijgen alle aanwezigen de felbegeerde Sint-Hubertuskoeken.
En na de viering is iedereen welkom voor een gezellige receptie in de feestzaal vlak bij de kerk.

Tijdens het Pinksterweekend is Elewijt (deelgemeente van Zemst) in feeststemming: er is de kermis en er zijn een aantal plaatselijke evenementen. Hét hoogtepunt van de festiviteiten is de jaarlijkse Sint-Hubertusprocessie op Pinkstermaandagochtend.

De processie wordt gedragen door vele vrijwilligers die van generatie op generatie meewerken aan de voorbereidingen van de processie.
Op de dag zelf maken ze met hun kleurrijke kostuums Sint-Hubertus tastbaar door hun enthousiaste inleving in zijn figuur.
Zo’n 350 deelnemers stappen dan door de versierde straten van Elewijt en beelden de verschillende levensfases van Sint-Hubertus uit: de jager Hubertus, de bekeerling Hubertus, de prediker Hubertus en de heilige Sint-Hubertus.

De processie start met een korte misviering om 9u. Om 9u30 worden de dieren gewijd (honden en paarden die in de processie meelopen maar ook andere zijn welkom) en om 10u gaat de processie uit voor een tocht van zo’n twee kilometer. Rond 12u is ze terug aan de kerk. Mensen én honden (aan de leiband) zijn dan welkom voor de slotviering in de kerk, die tegen dan overvol zit. Op het einde van de viering krijgen alle aanwezigen de felbegeerde Sint-Hubertuskoeken.
En na de viering is iedereen welkom voor een gezellige receptie in de feestzaal vlak bij de kerk.

Getuigenis van een toeschouwer:
‘De processie is een dorpsgebeuren, een dorpsfeest dat de verbondenheid in Elewijt bevordert: het is mooi om te zien hoe alle Elewijtenaars hierbij betrokken zijn, ofwel rechtstreeks ofwel via hun kinderen of kleinkinderen of familie. Zelfs uitgeweken Elewijtenaars komen dan een dagje terug naar Elewijt om hier samen met de familie van te genieten.’

Patroonheilige van Elewijt
Van oudsher staat Sint-Hubertus bekend als patroonheilige van de parochie Elewijt, die in oude geschriften St.-Huybrechts-Elewijt wordt genoemd, en waarvan de stichting zich vóór de twaalfde eeuw situeert.
Hubertus leidde een adellijk leven tot zijn bekering. Hij werd geestelijke en verkondigde het geloof in de Ardennen en in Brabant en werd in 698 bisschop van Luik tot aan zijn dood in 727. Als bisschop was hij heel erg begaan met zijn medemensen, zo bezocht hij nooit een dorp zonder brood mee te nemen voor de hongerigen (vandaar de traditie van het Hubertusbrood en de Hubertuskoeken). Al in 744 werd hij heilig verklaard.
Hij wordt vereerd als de patroon van de jagers. Omdat hij eens een man van hondsdolheid genas werd hij ook de beschermer tegen hondsdolheid of razernij en epilepsie. Met de ‘Sleutel van Hubertus’ brandde men letterlijk de hondsdolheid weg, zowel bij dier als bij mens.

Meer dan 400 jaar processie
In 2003 werd te Elewijt 400 jaar Sint-Hubertusprocessie gevierd. Hiervoor werd gerefereerd naar een rekening van de H. Geesttafel (destijds de armenbijstand) uit het parochiearchief van het jaar 1603, waarin geschreven werd dat op de processiedag, de tweede Sinksendag, een bedrag van 57 gulden geofferd werd.

De processie
Dat de processie zeer waarschijnlijk in al de jaren op de tweede Pinksterdag is uitgegaan, vinden we terug in de rekeningen van de parochie uit de 18de eeuw en later.
Van in het begin werden de relikwie van Sint-Hubertus en de brandsleutels meegedragen in de processie evenals het Heilig Sacrament, begeleid door misdienaars en zangers, en de Rozenkrans (de 15 Mystieken).
Zowat alle katholieke verenigingen die het dorp in de loop der eeuwen rijk was, namen deel aan de processie. Een van de oudste groepen was de Sint-Sebastiaansgilde, waarvan de oorsprong teruggaat tot 1565.
Sinds 1977 wordt de processie opgeluisterd door een groep jachthoornblazers en door vendelzwaaiers.

Wat betekent Sint-Hubertus in Elewijt in 2024?
Het verhaal van Sint-Hubertus met zijn aandacht voor dierenwelzijn, natuurbescherming en ook het welzijn van de mensen, en die afstand doet van wereldlijke rijkdommen blijft een hedendaags verhaal.
Het blijft belangrijk jouw leven betekenis te geven in functie van de gemeenschappen rondom jou en jouw familie. Het blijft belangrijk je in te zetten om mee te helpen aan een betere wereld door kennis te delen en zorg te dragen voor hulpbehoeftigen in jouw eigen gemeente.
Het is ook het verhaal van een persoon die eerbied heeft voor de natuur en van een dierenliefhebber die de gezondheid van de dieren vooropstelt en bevordert.