Het spelen van de fanfare op rouw- en herdenkingsplechtigheden
De (lokale) fanfare is vaak van de partij tijdens festiviteiten, festivals, kermissen, sportevenementen, inhuldigingen,… Maar ook op momenten van rouw en herdenking zorgt ze voor omkadering. Tot eind jaren ‘60 en begin jaren ‘70 was het heel normaal en veelvoorkomend dat de lokale fanfare bij rouw- en herdenkingsplechtigheden aanwezig was, en ook na begrafenissen de rouwstoet voorging. Doorheen de jaren nam deze praktijk over het algemeen af. Toch verzorgt in veel dorpen en gemeenten de lokale fanfare nog steeds elk jaar op 1 november en bij rouwplechtigheden de muzikale noot. Zo spelen fanfares vaak tijdens 11-novembervieringen en herdenkingsplechtigheden.
Allerheiligen
Op Allerheiligen zijn lokale fanfares dus op heel wat plaatsen in Vlaanderen aanwezig na de misviering en op het kerkhof. Ze stappen mee van de kerk naar het kerkhof en begeleiden de priester en de kerkgangers na de eucharistieviering op 1 november muzikaal naar het kerkhof. De Koninklijke Fanfare “De Katholieke Gilde” uit Hekelgem doet dit zo al jaren. Dit doen ze op een treur- of rouwmars (marche funèbre). Een treurmars is traag, waardoor de groep mensen in ongeveer één of twee nummers van de kerk naar de begraafplaats geraakt. Een mars heb je nodig om met alle muzikanten in maat te kunnen stappen. Op de begraafplaats zelf speelt de fanfare nog enkele nummers, na een gebed van de priester. Daar spelen ze bijvoorbeeld ‘In Memoriam’ maar ook moderne bewerkingen, zoals een uitvoering van ‘Tears in Heaven’ van Eric Clapton. Hoewel er misschien minder kerkgangers zijn over de jaren, blijven mensen wel naar de begraafplaats komen op de eerste november, om de graven te poetsen en hun geliefden gedag te zeggen. Na afloop vinden de muzikanten elkaar terug in het lokale stamcafé.
Begrafenissen
Ook op begrafenissen van muzikanten en oud-muzikanten is de fanfare soms aanwezig. Dan leiden ze de begrafenisstoet, met de lijkwagen en de kerkgangers achter hen. De rouwstoet volgt hen dan tot op de begraafplaats. Daar speelt de fanfare ook enkele nummers. Zo bundelden de fanfares van Hekelgem en Borchtlombeek hun krachten toen de dirigent van de Koninklijke Fanfare “De Katholieke Gilde” uit Hekelgem in 2017 onverwachts stierf. Meer dan 120 muzikanten liepen mee in de rouwstoet.
Wapenstilstand
Ook ter gelegenheid van Wapenstilstand wordt in vele gemeenten en steden een herdenkingsmoment georganiseerd, veelal aan het lokale monument voor de gesneuvelden. Dit herdenkingsmoment wordt steeds opgeluisterd door een fanfare, die na de speech van de burgemeester, ‘de Vlaamse Leeuw’ en ‘de Brabançonne’ vertolkt, en vervolgens de bloemlegging opluistert met een militaire mars.
Inzenders
- Koen Verbeken
- Koninklijke Fanfare De Katholieke Gilde
Trefwoorden
Deel deze pagina
Meer weten of samenwerken?
Dit erfgoed werd toegevoegd door iemand die het een warm hart toedraagt. Wil je meer weten? Heb je een opmerking? Of zie je kansen in een samenwerking?
Werkplaats immaterieel erfgoed brengt je in contact met de inzender van deze praktijk.
Andere praktijken
Teen- en rietvlechten in Dilsen-Stokkem
Overloopspelletjes
Floraliën Gent
Minivoetbal in Vlaanderen
Botanisch tekenen
Gerelateerde items
Bekijk alle artikels
Focus Vakmanschap
Focus Vakmanschap was een meerjarig samenwerkingsproject waarin erfgoedgemeenschappen, vakmensen, erfgoedprofessionals en een filmmaker samen onderzochten hoe film kan bijdragen aan de borging van immaterieel erfgoed.
Proeftuin: borgen met mondelinge bronnen
Hoe kan je mondelinge bronnen inzetten om immaterieel erfgoed te borgen? In deze proeftuin gaan we vanuit de praktijk van erfgoedorganisaties op zoek naar antwoorden.
De Vier Aymonszonen
Het Ros Beiaard en de vier Heemskinderen zijn alom bekend. Maar wat gebeurt er na de selectie van de Heemskinderen? Hoe word je een Heemskind en wat moet je daar allemaal voor leren? In gesprek met twee voormalige Heemskinderen ontdekten we er alles over.
Een dynamische, maatschappelijke rol voor musea
Naar aanleiding van het 'Intangible Cultural Heritage and Museums'-project, zoomden we in op musea die experimenteren met het borgen van immaterieel erfgoed. We focusten op een concrete case: de samenwerking van het MAS | Museum aan de Stroom met MAP | Mestizo Art Platform, de initiatiefnemers van het Mexicaanse herdenkingsfeest voor de doden op 'Día de los Muertos'.
Voeg jouw erfgoed toe!
Deze website zet immaterieel erfgoed in Vlaanderen en Brussel in de kijker, in al zijn veelzijdigheid. Beoefenaars, liefhebbers, groepen en organisaties kunnen hier zelf hun erfgoedpraktijk beschrijven en delen. Ook jij!