Mes­sen­wer­pen in het circus

Messenwerpen is een circustechniek waarbij een voorwerp met een punt naar een doel geworpen wordt. Meestal worden hiervoor werpmessen gebruikt. Dat zijn messen met een bot lemmet, die uit getemperd staal gemaakt worden waardoor ze niet buigen. In een traditionele circusact wordt doorgaans rond iemand gegooid of naar een bull’s eye (een klein doel).  

Werptechnieken

Er zijn verschillende manieren om aan messenwerpen te doen. De meest gangbare techniek in het circus is waarbij het mes draait. Het mes maakt dan een halve of een volledige rotatie – maar ook anderhalf, twee of drie is mogelijk - in de lucht voordat die zich met de punt in het doel plant. Bij een half spin leg je de mespunt in je handpalm en klem je het lemmet stevig tussen je vingers. Bij een full spin ligt het handvat in je handpalm. Vervolgens zet je dezelfde voet voor als de hand waarin het mes ligt. Je brengt het werpmes naar boven en naar achteren, tot voorbij je hoofd. Werpen doe je door het mes in een snelle beweging terug naar voor te brengen en het op schouderhoogte los te laten. 

Een andere techniek - die vanuit gevechtstechnieken en sportmessenwerpen komt - is no spin. Dat betekent dat je het mes naar het doel werpt zonder dat die een rotatie maakt. Daarbij houd je het werpmes vast bij het handvat. Vervolgens moet je het balanspunt ervan zoeken. Dat is het punt waarop je het mes vooruit zal duwen.  

Statisch of bewegend  

Tijdens een traditionele circusact wordt vanop een vaste plaats geworpen. De afstand tot het doel wordt bepaald door de lengte van het mes, je eigen lichaamslengte en het aantal rotaties dat het mes moet maken. Zo zal een langer voorwerp trager draaien dan een korter voorwerp. Vanuit een vast punt werpen is vooral belangrijk wanneer je heel precies moet gooien, bijvoorbeeld rond een levend doel of naar een bull’s eye.  

Wanneer je minder precisie nodig hebt, kan je ook spelen met die afstand. Daarbij moet je rekening houden dat je meer kracht moet gebruiken hoe verder je staat. En hoe meer kracht je gebruikt – ook van dichtbij – hoe minder precies je bent. Het voordeel van no spin is dat je makkelijker vanop verschillende afstanden kan werpen.  

Messenwerpen combineren met jongleren en technologie 

Joris Verbeeren en Simone Scaini van Company Midnight onderzochten voor hun voorstelling Us hoe het traditionele messenwerpen uit het circus gecombineerd kan worden met jongleertechnieken en technologie. Joris manipuleert de werpmessen als jongleerobjecten en werpt vanuit andere posities en bewegingen. Simone ontwikkelde een software om de messen tijdens de voorstelling te laten vallen. Op die manier creëren ze meer mogelijkheden met de techniek.